Tuyên ngôn Liên Hiệp Quốc về Tù nhân Lương tâm

Trà Mi, phóng viên đài RFA

2008-06-25

Mới đây, Hoa Kỳ và hàng chục nước trên thế giới đồng bảo trợ Bản tuyên ngôn Liên hiệp quốc về Tù nhân lương tâm.

Tuyên ngôn kêu gọi tất cả mọi quốc gia hãy quan tâm và bảo vệ sự tự do của những nhân vật bất đồng chính kiến trên toàn cầu, những người bị cầm tù vì thực hành các nhân quyền căn bản của công dân.

Nghe audio
Để tìm hiểu thêm về Bản tuyên ngôn Tù nhân lương tâm, Trà Mi có cuộc trao đổi với đại sứ Grover Joseph Rees, đại diện đặc biệt của Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ về các vấn đề xã hội, thuộc Vụ lo về các tổ chức quốc tế, nơi có trách nhiệm giám sát các vấn đề liên quan đến nhân đạo, xã hội, nhân quyền, và cả vấn đề ngoại giao đa quốc gia.

Phát huy nhân quyền trên toàn thế giới

Đại sứ Grover Joseph Rees: 64 quốc gia bao gồm Hoa Kỳ, 27 nước thành viên Liên hiệp Châu Âu, cùng các nứơc khác trên thế giới đồng bảo trợ Bản Tuyên ngôn Tù nhân lương tâm, thứ nhất là để nhắc nhớ thế giới 60 năm ngày Tuyên ngôn nhân quyền toàn cầu ra đời, công nhận quyền tự do bày tỏ quan điểm, tự do liên kết và tụ họp ôn hoà của ngừơi dân, và tiếp đó là để chỉ ra rằng, mặc dù tất cả các nước đã đồng ý với bản Tuyên ngôn nhân quyền từ 6 thập niên trước.

Nhưng cho tới nay, vẫn còn nhiều quốc gia dùng biện pháp bắt bớ hoặc tù đày làm chiến lược đối phó với những người có quan điểm chính trị đối lập. Hiện còn quá nhiều nạn nhân tại nhiều nứơc trên thế giới bị giam cầm chỉ vì họ thực hành các nhân quyền căn bản ấy một cách ôn hoà.

Trà Mi: Theo ông, vì sao Tuyên ngôn này cần thiết phải được đề nghị lưu hành như là một văn kiện của Đại hội đồng Liên hiệp quốc?

Đại sứ Grover Joseph Rees: Một trong những mục tiêu của Liên Hiệp Quốc là phát triển nhân quyền trên toàn thế giới và Đại hội đồng là cơ quan chính của Liên hiệp, chịu trách nhiệm về nhân quyền. Vì thế, nếu chúng ta tìm kiếm một diễn đàn để lên tiếng về những vấn đề này thì không nơi nào tốt hơn là Đại hội đồng, và tất nhiên, các quốc gia có tù nhân lương tâm cũng có đại diện tại Liên hiệp quốc, và trong Đại hội đồng. Cho nên, đây cũng là cách để nói chuyện với họ nữa.

Nhân quyền trong các chế độ độc tài

Trà Mi: Thế nhưng Bản Tuyên ngôn tù nhân lương tâm này sẽ giúp ích như thế nào khi mà các quốc gia có tù nhân lương tâm như Việt Nam chẳng hạn, vẫn quả quyết rằng tại xứ họ không có ai bị giam cầm vì bất đồng chính kiến, mà chỉ những người nào vi phạm luật pháp mới bị trừng trị mà thôi?

Đại sứ Grover Joseph Rees: Vâng đúng thế. Dĩ nhiên là có những luật lệ, nhưng Bản Tuyên ngôn này không nói đến những điều luật chế tài các hoạt động phạm tội hay những vấn đề không liên quan đến nhân quyền căn bản. Nhưng nếu một quốc gia có những luật quy định rằng người dân có thể bị tù tội nếu thực hành quyền tự do ngôn luận hay những quyền tự do căn bản tương tự, thì quốc gia đó cần phải xem xét lại luật pháp của mình xem đã nhất quán, phù hợp với Bản Tuyên ngôn nhân quyền toàn cầu hay chưa.

Trà Mi: Theo ông, dựa trên những cơ sở nào mà chúng ta nên có một thoả thuận nhất trí giữa mọi quốc gia về khái niệm cũng như quan điểm về tù nhân lương tâm, thưa ông?

Đại sứ Grover Joseph Rees: Vâng, dĩ nhiên là chúng ta rất mong muốn có một sự đồng thuận nhất trí, nhưng chừng nào mà trên thế giới vẫn còn các nứơc giam cầm công dân chỉ vì họ thực hành quyền tự do căn bản con người, thì chừng đó chúng ta vẫn chưa đạt được điều này. Trong hoàn cảnh chưa có đựơc thì điều khả dĩ kế tiếp là có số đông quốc gia và người dân trên thế giới phản đối hành động bắt bớ tù nhân lương tâm.

Một trong những điều đựơc nêu ra trong Tuyên ngôn là tất cả các nước đã ký tên đồng ý sẽ đặt vấn đề tù nhân lương tâm và phóng thích tù nhân lương tâm lên hàng ưu tiên trong mối quan hệ bang giao song phương với các nước vi phạm nhân quyền.

Đây là cách chúng ta tự nhắc nhở mình cũng như nhắc nhớ thế giới rằng mặc dù chúng ta có thể có mối giao hảo với các quốc gia vi phạm nhân quyền, chúng ta không thể quên những cá nhân can đảm tranh đấu cho nhân quyền tại các nước đó.

Trà Mi: Xin chân thành cảm ơn đại sứ Grover Joseph Rees, đại diện đặc biệt của Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ về các vấn đề xã hội, đã dành cho Ban Việt Ngữ chúng tôi cuộc trao đổi hôm nay.

Ông Bush đã nói như vậy sau cuộc hội đàm giữa ông và Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng tại tòa Bạch Ốc vào tối thứ Ba (24/6).

Nghe audio

Hai vị lãnh đạo cũng đã bàn với nhau một loạt chủ đề như thương mại, đầu tư và an ninh khu vực.

Sau cuộc gặp, tại buổi họp báo chung, ông Bush nói: "Chúng tôi đã thảo luận về quan hệ láng giềng, về khu vực. Chúng tôi cũng nói về quyền tự do, tự do chính trị và tự do tôn giáo".

"Tôi nói với ông thủ tướng rằng các tiến bộ của chính phủ Việt Nam về tự do chính trị và tôn giáo là rất đáng chú ý, và tôi hoan nghênh các nỗ lực của ông và chính phủ của ông".

"Nói chung, chúng tôi đã có một cuộc thảo luận tốt đẹp. Quan hệ của Mỹ với Việt Nam đang ngày càng thân cận hơn trong tinh thần tôn trọng lẫn nhau. Tôi xin cảm ơn ông thủ tướng đã tới thăm để giúp quan hệ đó ngày càng lớn mạnh".

Tuyên bố trên của ông tổng thống Mỹ xem ra sẽ không được một số người Mỹ gốc Việt đồng tình.

Đòi dân chủ

Hàng trăm người gốc Việt đã tụ tập bên ngoài Nhà Trắng để biểu tình phản đối chuyến thăm của thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và hô hào đòi tự do, dân chủ cho Việt Nam.

Từ Virginia, bác sỹ Nguyễn Quốc Quân, chủ tịch tổ chức quốc tế yểm trợ cao trào nhân bản Việt Nam, đưa ra giải thích của ông về đánh giá của tổng thống Bush:

"Họ quan niệm đã có nhiều người VN được sinh hoạt tôn giáo. Thế nhưng chúng tôi thấy rằng vẫn còn nhiều người, nhiều tôn giáo, không được chấp nhận cho hành đạo, như Phật giáo VN Thống nhất hay người Thượng theo Tin Lành".

"Khi còn người không được hưởng tự do đó thì VN vẫn còn vấn đề về tự do tôn giáo".

Bác sỹ Quân cũng cho rằng, cách nhìn nhận của chính phủ Mỹ còn phiến diện, chưa nhìn vào thực chất của vấn đề:

"Ông Bush cũng như một số nhà ngoại giao của Mỹ so sánh tình hình hiện nay với mười, hai mươi năm trước và thấy rằng có tiến bộ đáng kể".

"Thế nhưng các quyền tự do cơ bản của con người là điều ai sinh ra cũng phải được hưởng. Không thể nói việc họ siết chặt rồi nới ra đôi chút là tiến bộ về nhân quyền được".

Một số nhà hoạt động dân chủ gốc Việt cho rằng, Mỹ cần chuẩn bị một lộ trình để thúc đẩy dân chủ ở VN, thông qua bang giao, hội nhập và phát triển kinh tế để tiến tới các thay đổi về thể chế và chính trị.

Cơ chế đối thoại

Một lộ trình như vậy đã được chuẩn bị hay chưa là điều còn phải bàn cãi, thế nhưng có thể thấy quan hệ kinh tế đầu tư đã được lãnh đạo hai bên đặt làm một trong các ưu tiên hàng đầu.

Trong ngày thứ Ba, Bộ trưởng Thương mại Hoa Kỳ Carlos Gutierrez và ông Nguyễn Tấn Dũng đã chứng kiến lễ ký nhiều thỏa thuận kinh tế nhằm mở rộng tiếp cận của các công ty Mỹ đối với thị trường Việt Nam.

Trong cuộc họp báo tại Washington D.C , Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nói hai bên đã đồng ý khởi động đàm phán hiệp định đầu tư song phương.

Một hiệp định như vậy sẽ thúc đẩy quan hệ kinh tế đã rất mạnh mẽ giữa Hoa Kỳ và Việt Nam, một trong các thị trường phát triển nhanh nhất cho hàng hóa xuất khẩu của Mỹ.

Quan trọng hơn, lãnh đạo hai bên thành lập cơ chế đối thoại cấp cao để bàn về các lĩnh vực kinh tế, giáo dục, môi trường, khoa học, quốc phòng và an ninh.

Ông Dũng tuyên bố rằng Tổng thống Bush đã tái khẳng định rằng Mỹ sẽ luôn ủng hộ chủ quyền, an ninh và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam.

Chi tiết gây chú ý này chắc chắn sẽ làm tốn giấy bút của các nhà quan sát vốn đang theo dõi sát các tranh chấp lãnh thổ giữa các nước trong khu vực.

BBC

      80620HoithaoHyMan2.mp3 -

ĐHY Mẫn chia sẻ tại Đại Hội La Vang Hoa Kỳ (đặc biệt từ phút 12). Nguồn : VietCatholic

Cờ vàng hay đỏ, chỉ là cờ,

Lý tưởng đâu thấy, chỉ thù căm.

Sứ điệp Tin Mừng, hàng sọt rác ,

Lời vị chủ chăn, chẳng phải thừa !

Thời gian vừa qua đã xuất hiện nhiều bài viết, của người không Công Giáo cũng như của một số người Công Giáo, tấn công chỉ trích trực diện ĐHY Tổng Giám Mục Sài Gòn, với những lời lẽ và thái độ nặng nề hay nhục mạ ngài. Những lời lẽ có tính xây dựng và suy nghĩ nghiêm chỉnh thì hầu như không có, chỉ thấy một sự bùng nổ lòng hận thù một khi có cơ hội.

Nguyên nhân xuất phát từ một bức thư của ĐHY gởi cho một số Đức Cha có liên hệ trực tiếp đến việc tham dự của phái đoàn Việt Nam tại Đại Hội Giới Trẻ Thế Giới săp đến ở Úc, trong đó, ngài cho biết « sự cố » « lá cờ vàng ba sọc đỏ » « làm tắc nghẽn con đường hiệp thông của các bạn trẻ Việt Nam » và ngài kêu gọi những vị hữu trách làm sao cho « mọi người biết dùng cơ hội quy tụ này như con đường bồi đắp cho tình yêu hiệp thông hiếu thảo với Chúa, cho tình hiệp thông huynh đệ với nhau, cho tinh thần hiệp thông liên đới huynh đệ tương thân tương trợ trong Giáo Hội Công Giáo tại VN cũng như trên thế giới toàn cầu hoá hôm nay ».

Phải nói rằng ĐHY rất can đảm khi phải đụng chạm đến một vấn đề rất nhạy cảm như thế, và ngài đề cập một cách trực diện chứ không vòng vo : « sự cố » « lá cờ vàng ba sọc đỏ » « làm tắc nghẽn con đường hiệp thông của các bạn trẻ Việt Nam ». Chính lời khẳng định này đã gây nên những phản ứng giận dữ của một số người, thậm chí một số người đã đi quá xa gán cho ĐHY những gì mà ngài không nói.

Một số người cho rằng ĐHY đã khinh thường, dị ứng hay hạ thấp lá cờ vàng ba sọc đỏ và đề cao cờ đỏ sao vàng ; số khác cho rằng ngài đã hiểu sai bản chất và ý nghĩa của lá cờ này ; số khác nữa cho rằng ngài muốn thay thế lá cờ vàng này bằng lá cờ đỏ kia ; người khác lại cho rằng ngài muốn sống yên thân dưới chế độ CS nên đó là cách làm đẹp lòng chế độ…Nhìn chung, những phê bình chỉ trích ĐHY không hiểu đúng (hay cố tính không hiểu đúng) bức thư của ĐHY, nhưng lại gán cho ngài những suy nghĩ của riêng họ. Có người cẩn thận hơn nói rằng ý ngài không phải là muốn dẹp lá cờ vàng đâu…, NHƯNG rồi đọc thư của ngài cũng đành SUY DIỄN ra như vậy !

Trước khi suy nghĩ về lời đề nghị của ĐHY qua bức thư này, chúng tôi muốn phân tích lại bức thư này theo như những gì nó cho thấy hay nói :

+ Thứ nhất, trong bức thư ĐHY không hề nói đến chuyện phải dẹp bỏ cờ vàng ba sọc trong Đại Hội giới trẻ.

+ Thứ hai, trong thư, ĐHY không có đề cao hay đề cập đến lá cở đỏ sao vàng, cũng như muốn nó thay thế lá cờ vàng.

+ Thứ ba, Đức Tổng Sài Gòn không muốn làm đẹp chế độ CS, điều đó có thể thấy rõ trong bức thư khi ngài cũng phê phán luôn chủ nghĩa CS.

+ Thứ tư, ngài không coi thường , hạ thấp cờ vàng ba sọc đỏ hay hiểu sai bản chất và ý nghĩa của nó.

+ Nhưng ĐHY cho biết có một « SỰ CỐ » đã xảy ra, nhất là trong các kỳ Đại Hội Giới Trẻ trước. Và sự cố đó là gì ? Đó là « lá cờ vàng ba sọc đỏ được dương lên trong lúc các bạn trẻ VN từ nhiều châu lục quy tụ lại để cử hành phụng vụ hoặc sinh hoạt chung ».

+ Và theo ngài, vấn đề của việc giương lên lá cờ vàng này nơi cử hành phụng vụ đó là gì ? Đó là « nó đã làm tắc nghẽn con đường hiệp thông của các bạn trẻ Việt Nam ».

+ Tiếp đến ngài phân tích ý nghĩa tượng trưng của lá cờ, khi thì nó đại diện cho điều này, khi thì nó tượng trưng cho điều kia, nhưng CÓ LÚC nó chỉ « biểu trưng một thói đời mang tính đối kháng ».

+ Tuy nhiên ngài không dừng lại ở đó. Ngài nói điều đó trong mối tương quan với « người mẹ Việt Nam », một người mẹ không phải là cờ này hay cờ kia, rồi từ đó ngài nói đến tình huynh đệ anh em một nhà. Ngài còn đi xa hơn nữa, trong bối cảnh nói với những người KITÔ HỮU - CÓ CHÚA KITÔ, tức là trong tương quan với Thiên Chúa của đức tin, trong đó mọi người đều là con một Cha.

+ Thế nhưng, điều nhấn mạnh nhất của bức thư mà những người phê bình ngài rất xem nhẹ,  đó là TÌNH HIỆP THÔNG. Một tình hiệp thông bị gây tắc nghẽn. Và ngài « thành tâm cầu khẩn » kêu gọi « dùng cơ hội này như con đường bồi đắp cho tình hiệp thông… ».

 Phải nói rằng  chính xác tín về tình hiệp thông này đã thúc đẩy ngài viết bức tâm thư kia, dù biết sẽ bị phản đối công kích, và lời kêu gọi của ngài hoàn toàn thuộc bình diện tôn giáo.

Mối ưu tư của ngài có thực không hay chỉ là tưởng tượng ? Sự cố cờ vàng làm tắc nghẽn tình hiệp thông đó có thực không ? Những ai đã tham dự các Đại Hội Giới Trẻ vừa qua đều không mấy khó khăn để trả lời. Ở đây, tôi chỉ trưng ra một ví dụ nhỏ : một người trẻ đến từ Sài gòn được một người trẻ đến từ Hoa Kỳ hỏi : anh đến từ đâu ? Anh bạn tôi trả lời : từ thành phố Hồ Chí Minh. Ngay lập tức anh bạn nhận được câu đáp từ người kia : « đối với tôi là Hồ Chó Minh thì có » !

Phải nói rằng mối ưu tư của ĐHY là có thực : tình hiệp thông có nguy cơ bị đe dọa. Rõ ràng ngài không phỉ báng lá cờ vàng ba sọc đỏ hay thiếu tôn trọng những người cả đời mình gắn bó với lá cờ này. Ngài rất trân trọng. Khi tôi viết bài này, thì ngài đang ở Hoa Kỳ tham gia vào Đại Hội hành hương Đức Mẹ La Vang. Cả mấy ngàn người hiện diện ở đó có ai không tôn trọng cờ vàng và xem nó như là lý tưởng ? ĐHY hiện diện ở đó cũng đủ chứng tỏ ngài tôn trọng lý tưởng chính trị của mỗi người. Và sự kiện gần 5000 người hành hương ở đó không mang theo cờ vàng không có nghĩa là họ coi thường lý tưởng của họ, nhưng đúng ra họ biết tách biệt chính trị ra khỏi tôn giáo để đặt chính trị vào chỗ của nó.

Tuy nhiên, ở đây phải chăng không thể phân biệt được lý tưởng đích thực nơi nơi nhiều người dành cho lá cờ vàng này và một số khác mà lá cờ vàng này chỉ còn là « biểu trưng một thói đời mang tính đối kháng » ? Lá cờ chỉ là lá cờ. Khi nó được trao vào tay của những người này, thì nó trở nên lý tưởng mạnh mẽ nhờ chính cuộc sống của họ ; còn khi trao vào tay người kia, nó lại đánh mất đi ý nghĩa của nó, bởi vì thay vì bảo vệ lá cờ của mình đúng mức, cách hành xử của họ lại chà đạp nó cách tồi tệ. Tôi tự nhủ có bao nhiêu người xuống đường « bảo vệ lá cờ vàng » theo cách của những người đã làm đối với tờ báo Người Việt ?  Từ một phản ứng « bình thường » ban đầu kéo dài đến một phản ứng « bất bình thường ». Lá cờ vàng được bảo vệ theo cách đó thì quả là kinh hoàng ! Những cái ý nghĩa nhân bản, thiêng liêng…của lá cờ dường như đã bị chà đạp theo cách mà người ta chà đạp người khác.

Chính với những người mà lá cờ vàng chỉ còn « biểu trưng cho tính đối kháng » này mà ĐHY muốn nói đến, chứ không phải ngài muốn nói với tất cả những ai đã hy sinh và gắn bó cả đời mình vì lý tưởng cờ vàng của mình.Và chỉ vì những người này mà mối hiệp thông giữa các bạn trẻ có nguy cơ, chứ không phải vì những người cũng tham dự vào đó với lá cờ lý tưởng của mình mà họ biết cách cư xử nhân bản và đức tin với nhau. Những người kitô hữu nhân danh lá cờ lý tưởng để chà đạp lý tưởng Tin Mừng đó là một thảm họa. Sứ điệp Tin Mừng đã bị họ đạp xuống ngang hàng sọt rác chỉ vì họ muốn đề cao cờ vàng với lòng thù hận. Họ đấu tranh cho một « lý tưởng » đang khi chà đạp những lý tưởng khác. Họ đòi công lý đang khi chính họ cũng đang chà đạp công lý ; họ hô hào bênh vực nhân quyền , thế nhưng họ chính là người đang vi phạm nhân quyền !!! Họ cư xử chẳng thua gì những người bên kia chiến tuyến với họ, thì thử hỏi họ lấy tư cách gì để đại diện bênh vực cho nhân quyền và phẩm giá con người, cho công lý và sự thật ?

Những người đó, hiện diện trong một thời điểm mà tính hiệp thông của Giáo Hội được biểu lộ mạnh mẽ nhất thì qủa là gây lo ngại cho vị chủ chăn như ĐHY.Chính vì thế, qua nhiều lần kinh nghiệm, lần này, với sự tham dự của ngài, ngài đã ĐỀ NGHỊ các vị tổ chức hãy ý tứ về điều đó để Giáo Hội Việt Nam có thể hòa mình vào Giáo Hội toàn cầu với tinh thần yêu thương hiệp thông đích thực, chứ không thể có ở đó « cái thói đời mang tính đối kháng » giữa con cái của Cha trên Trời. Lá cờ vàng biểu trưng cho một lý tưởng chính trị chứ không phải là tôn giáo, và vì thế có nhiều thành phần không phải Công Giáo cũng gắn bó với là cờ vàng này. Chính vì thế, sự hiện diện của lá cờ vàng ở đó cần phải được cân nhắc cẩn thận sao cho sứ điệp chính trị không có thể và không có quyền lấn át sứ điệp Tin Mừng.Cần tách bạch chính trị ra khỏi tôn giáo! Và nếu thấy lá cờ đỏ sao vàng ở đó, thì đừng vội vã nghĩ rằng GHVN tôn vinh cờ đỏ. Giáo Hội không bao giờ tôn vinh lá cờ nào cả, nhưng nếu nó hiện diện ở đó, thì nó chỉ có tính cách "thủ tục", hành chánh mà một số não trạng bên ngoài khó có thể hiểu được.

Khi người kitô hữu chưa biết đặt sứ điệp Tin Mừng lên trên tất cả thì quả là một phản chứng nhãn tiền. Khi họ muốn biến sứ điệp Tin Mừng thành một công cụ chính trị và hạ thấp nó ngang hàng hay thậm chí thấp hơn sứ điệp chính trị, thì quả thật họ đang sỉ nhục Tin Mừng. Những phản ứng giận dữ và thù hận đó tiếp tục cho thấy Tin Mừng chỉ là một thứ trò chơi của họ trong cuộc chiến chính trị, chứ không phải là ánh sáng dẫn dắt đời họ.

Công Lý

VietCatholic News (Chúa Nhật 22/06/2008 23:59)

Đại Hội Thánh Mẫu La Vang năm nay sẽ được tổ chức từ ngày 13/8 tới 15/8/2008 tại Trung Tâm Thánh Mẫu toàn quốc La Vang với chủ đề: "Đức Maria Nhà Giáo Dục Đức Tin"; và bản nhạc chủ đề "Mẹ La Vang, Thầy Dậy Của Con" một sáng tác của LM Minh Anh, phần Video Clip do VietCatholic thực hiện với hình ảnh từ cuộc Hành Hương La Vang tại thủ đô Washington DC từ ngày 19-21/06/2008 vừa qua.

Nhân quyền sẽ được đề cập đến trong chuyến thăm Mỹ của TT Nguyễn Tấn Dũng

Trà Mi, phóng viên đài RFA

2008-06-21

Ngày 23/6/2008, thủ tướng Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng Việt Nam có mặt tại thủ đô Washington DC, Hoa Kỳ, bắt đầu chuyến thăm chính thức kéo dài khoảng 1 tuần.

Nghe audio

Liệu vấn đề nhân quyền của Hà Nội, mối quan tâm chính yếu của Hoa Kỳ trong bang giao song phương Việt-Mỹ, có đựơc đặt lên bàn thảo luận với người đứng đầu nhà nước Việt Nam lần này hay không?

Thứ Trưởng Ngoại giao Hoa Kỳ đặc trách về dân chủ, nhân quyền, và lao động, ông David Kramer, người dẫn đầu phái đoàn Mỹ trong cuộc đối thoại nhân quyền thường niên với Việt Nam ở Hà Nội, dành cho Trà Mi cuộc phỏng vấn đặc biệt trước khi Thủ tướng Việt Nam đặt chân tới Washington.

Quan trọng đối với Tổng thống Bush

Trà Mi: Cảm ơn ông đã dành thời gian cho buổi tiếp chuyện đặc biệt này. Trước tiên, xin hỏi ông liệu vấn đề nhân quyền của Việt Nam có được nêu lên lần nữa với Hà Nội nhân chuyến Mỹ du của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng kỳ này hay không?

Thứ trưởng David Kramer: Tôi nghĩ rằng vấn đề nhân quyền của Việt Nam sẽ lại đựơc đề cập đến. Đây là vấn đề hết sức quan trọng đối với Tổng thống George W. Bush. Chắc cô còn nhớ, điểm nhấn mạnh trong bài diễn văn nhậm chức nhiệm kỳ thứ hai của ông Bush là phát huy tự do, dân chủ, và nhân quyền trên toàn cầu.

Chúng tôi cho rằng những tiến bộ trong lĩnh vực nhân quyền của Việt Nam sẽ giúp tăng cường mối quan hệ bang giao của hai nước. Tiếp nối cuộc đối thoại nhân quyền tại Hà Nội hồi cuối tháng Năm do tôi làm trưởng đoàn, tôi nghĩ rằng vấn đề nhân quyền của Việt Nam sẽ lại đựơc nêu lên khi Tổng thống Bush tiếp Thủ tướng Dũng lần này.

Trà Mi: Những điều gì đang đựơc kỳ vọng cao nhất đối với Hà Nội lần này, thưa ông?

Thứ trưởng David Kramer: Chúng tôi đã nêu lên một số vấn đề với đối tác phía Việt Nam liên quan tới tự do tôn giáo, tự do báo chí, tù nhân lương tâm, cải cách luật pháp, đặc biệt là bộ luật hình sự. Tóm lại, chúng tôi muốn thấy cải thiện trong những lĩnh vực đó.

Khi thương thuyết với Hà Nội, chúng tôi luôn cố gắng đi vào chi tiết cụ thể và đề nghị những bước cải thiện cụ thể mà phía Việt Nam có thể làm để chứng tỏ tiến bộ trong những vấn đề này.

Cho nên, chúng tôi hy vọng sẽ có những hiệu quả trông thấy cả trước và sau chuyến Mỹ du của ông Dũng, không đơn giản chỉ là để tạo điều kiện tốt cho chuyến thăm, mà là nỗ lực phát huy những cải thiện lâu dài. Điều này không chỉ tốt cho mối quan hệ Việt-Mỹ mà còn tốt cho tương lai của Việt Nam sau này.

Sẽ có vài nhà tranh đấu được trả tự do

Trà Mi: Trong cuộc phỏng vấn hồi đầu tháng 6 với Ban Việt Ngữ RFA sau cuộc thoại với Hà Nội, ông có cho biết rằng Washington khuyến khích Hà Nội chứng tỏ những cải thiện trong lĩnh vực nhân quyền để tạo điều kiện cho chuyến Mỹ du của thủ tướng Việt Nam được tốt đẹp hơn. Cho tới nay Hà Nội đã có những biểu hiện gì đáng kể chưa, chẳng hạn như sẽ có tù nhân lương tâm nào được phóng thích chăng, thưa ông?

Thứ trưởng David Kramer: Chúng tôi được nghe là sẽ có một vài người đựơc Hà Nội trả tự do, nhưng để đảm bảo cho điều này diễn ra tốt đẹp thì tôi sẽ không nêu danh tánh cụ thể của các nhân vật đó bây giờ. Song, chúng tôi đã nhận được những dấu hiệu tích cực về mặt này.

Chúng tôi cũng đã đạt đựơc thoả thuận rằng chuyên gia hai nước sẽ phối hợp trong công tác cải tổ các vấn đề về luật lệ và Bộ luật hình sự. Và cũng có tín hiệu là Việt Nam sẽ cho phép giới truyền thông quốc tế thành lập các văn phòng tại TPHCM. Nhìn chung, có một số lĩnh vực đã được đánh tiếng là sẽ có cải thiện. Và chúng tôi sẽ tiếp tục theo sát những vấn đề này với các đồng nghiệp phía Việt Nam.

Trà Mi: Mỗi khi lĩnh vực nhân quyền đựơc nhắc tới, Hà Nội vẫn lặp đi lặp lại nhiều lần rằng Washington không nên can thiệp quá sâu vào chuyện nội bộ của Việt Nam. Quan điểm của Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ ra sao, thưa ông?

Thứ trưởng David Kramer: Khi chúng tôi có mặt tại Việt Nam cuối tháng 5 vừa qua, chúng tôi đã nhấn mạnh rằng đây không phải là những vấn đề hoặc những giá trị của Mỹ áp đặt lên Việt Nam. Những gì chúng tôi đang thúc giục Hà Nội là những giá trị toàn cầu.

Quyền tự do ngôn luận, tự do lập hội, tự do quyết định lựa chọn của người dân, đó là những quyền căn bản của con người trên toàn cầu, mà Việt Nam đã đồng ý ký tên tham gia. Những gì chúng tôi đang làm là khuyến khích Hà Nội tôn trọng những nhân quyền ấy. Chúng tôi nghĩ rằng cho phép tự do ngôn luận, tự do báo chí, hay tự do tôn giáo v.v., sẽ giúp Việt Nam trở thành một nước hùng mạnh hơn.

Chúng tôi muốn Việt Nam trở thành một quốc gia thịnh vượng, dân chủ hơn, một đất nước nghiêm túc tôn trọng nhân quyền. Bởi nếu đựơc như vậy, Việt Nam sẽ trở thành một quốc gia đối tác hữu hiệu hơn đối với chúng tôi. Thế nên, chúng tôi không xem đây là việc can thiệp vào chuyện nội bộ của Việt Nam mà đó là lĩnh vực quan trọng mà Hoa Kỳ hết sức quan tâm.

Trà Mi: Việt Nam và Hoa Kỳ chưa có sự nhất trí về định nghĩa “tù nhân lương tâm”, mà như ông biết đó, Hà Nội vẫn luôn khẳng định rằng “tại Việt Nam không có người tù lương tâm, chỉ có những ai vi phạm pháp luật mới bị trừng trị mà thôi.” Theo ông thì có giải pháp nào khả dĩ cho vấn đề này không?

Thứ trưởng David Kramer: Trong những cuộc thảo luận đầy đủ với Bộ Công An Việt Nam không chỉ trong khuôn khổ các cuộc đối thoại nhân quyền, chúng tôi đã nêu lên những trường hợp cụ thể, khẳng định sự quan tâm, cũng như đưa ra những giải pháp đề nghị cho những trường hợp đó.

Chúng tôi hy vọng rằng phía Việt Nam sẽ sớm có những hành động cụ thể. Đã có những tín hiệu chứng tỏ thiện chí như tôi đã trình bày, và chúng tôi mong sẽ thấy điều này xảy ra càng sớm càng tốt.

"Dân tộc", "đồng hành cùng dân tộc", "phản bội tổ quốc, dân tộc", "làm tay sai cho ngoại bang"...là những chiêu bài Cộng sản VN luôn dùng để bách hại các tôn giáo. Và điều đáng nói là có kẻ giả danh tôn giáo cũng tiếp tay cho chiêu bài này của Cộng sản để lấy điểm và tấn công các tôn giáo khác ! Nỗi nhục "tôn giáo" một khi nó bị chính trị hóa.

Hành Trình Đạo Cao Đài từ 1975 (phần 2)

RFA

2008-06-20

“Bản Án Cao Đài” năm 1978 của Mặt Trận Tổ Quốc Tỉnh Tây Ninh là văn kiện đầu tiên làm nền tảng giải thể Hội Thánh Cao Đài . Văn bản này qui rằng: “mọi người đều có tội. Không ai vô tội. Mọi tài sản đều bị tịch thu.”

Nghe audio

Trong một diễn biến liên quan, năm 1982, một số chức sắc đạo Cao Đài đã viết bản “Cải Án,” để phản biện bản án năm 1978. Bản cải án nói rằng văn kiện 1978 là sự kết tội không có phiên tòa, gây tác hại vật chất, nhưng “phần tín ngưỡng vẫn nguyên vẹn”.

Ban việt ngữ đài Á Châu Tự Do tìm hiểu và đối chiếu Bản Án 1978 với Bản Cãi Án 1982, trình bày trong bài thứ nhì của loạt 4 bài.

"Bản Án Cao Đài" năm 1978 từ chính quyền Tỉnh Tây Ninh

Ngày 20-9-1978, tức là chỉ hơn 3 năm kể từ khi thống nhất Việt Nam, chính quyền thời ấy, thông qua Mặt Trận Tổ Quốc Tỉnh Tây Ninh, cho phổ biến một văn kiện mang tên “Bản Án Cao Đài,” làm văn tự căn bản bắt đầu quá trình giải thể Hội Thánh Cao Đài và tịch biên một số tài sản của Đạo.

Bản án, mở đầu bằng lời giới thiệu mang tính chất của một kết luận, viết nguyên văn: “Đạo Cao Đài Tây Ninh ngày thành lập đến nay đã 52 năm. Trên nửa thế kỷ qua, một số tên trong những người cầm đầu giáo phái này không ngừng lợi dụng xương máu, mồ hôi, nước mắt của tín đồ, mà tuyệt đại bộ phận là nông dân và nhân dân lao động yêu nước, để làm hậu thuẫn chính trị phản động cho các đế quốc xâm lược nước ta qua thời kỳ lịch sử của dân tộc.”

Một năm sau ngày công bố Bản Án, Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ bị chính quyền cưỡng bách giải thể. Đồng thời, một phần lớn tài sản của Đạo cũng bị cưỡng chế.

“Những năm 1979, 1980, do tình hình đất nước thay đổi, Ngài Mở Đạo và Ngài Đầu Sư ra Đạo Lệnh 01 giải thể Hội Thánh từ trung ương đến địa phương, đồng thời thành lập Hội Đồng Chưởng Quản. Hội Đồng Chưởng Quản chỉ có tư cách coi sóc cơ ngơi của đạo chứ không hoạt động tôn giáo.”

Phát biểu của Sĩ Tải Phùng Văn Phan, một chức sắc Cao Đài hiện đang sinh sống tại Việt Nam cho thấy, Hội Đồng Chưởng Quản là cơ quan ra đời trong bối cảnh đạo Cao Đài không còn Hội Thánh cùng các cơ quan quyền lực quan trọng được xây dựng theo giáo luật, gồm có Cửu Trùng Đài, Hiệp Thiên Đài và Phước Thiện.

Nội dung Bản Án 1978

Bản Án năm 1978 gồm trên 5 ngàn chữ, phân tích 4 giai đoạn thành hình và hoạt động của Đạo Cao Đài. Các giai đoạn này, theo nguyên văn Bản Án, bao gồm, “Thời Kỳ Thành Lập” từ 1926 đến 1938, “Thời Kỳ Làm Tay Sai Cho Phát Xít Nhật” từ 1939 đến 1945, “Thời Kỳ Làm Tay Sai Cho Đế Quốc Mỹ và Ngụy Quyền Miền Nam” từ 1956 đến 1975, và Thời Kỳ từ 30 tháng Tư, 1975 đến thời điểm ra đời bản án, tức tháng 9 năm 1978.

Sau những phân tích nhằm chứng minh rằng, những chức sắc cao cấp, trong đó có cả những vị khai sáng Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ, là tay sai cho Pháp, Nhật, Hoa Kỳ và miền Nam Việt Nam, Bản Án đưa ra một số kết luận.

Các kết luận ấy, phần lớn nhằm vào những người khai sáng đạo và các chức sắc cao cấp của Đạo, viết nguyên văn rằng: “Đạo Cao Đài là một tổ chức chính trị đội lốt tôn giáo, lợi dụng niềm tin của quần chúng và làm tay sai cho đế quốc.”

Dựa trên lập luận rằng, đạo Cao Đài đi theo đế quốc để đối lấy quyền lợi, nhận tài trợ từ đế quốc và Ngụy Quyền, chính quyền tỉnh Tây Ninh ra lệnh tịch thu “tài sản, dinh thự, các cơ sở kinh doanh của Hội Thánh” với lý do đây “không phải là của riêng ai, mà là tài sản của đế quốc đã rút chạy để lại”. Trên căn bản này, chính quyền tuyên bố cần phải “tước đoạt những phần tài sản của chức sắc do tham ô, ăn cắp, và dựa thế lực đế quốc tạo ra”.

Một năm sau, chính quyền công bố quyết định 124/QĐ-UB, ra lệnh giải thể Hội Thánh và guồng máy hành chánh của Đạo từ trung ương đến địa phương. Một phần lớn tài sản của đạo Cao Đài cũng bị sung công quỹ. Một tín hữu Cao Đài, hiện vẫn còn sinh sống tại Việt Nam, phân tích:

“Hội Thánh có thể chứng minh ai là sở hữu chủ của Tòa Thánh. Bằng chứng thứ nhất, toàn bộ cơ sở có từ năm 1926. Thứ hai là toàn bộ cơ sở đều có tên với 6 đại tự “Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ.” Tài sản này đã được công bố ngay từ khi lập đạo năm 1926 chứ không phải đợi đến năm 1965.

Bây giờ chính quyền Việt Nam thường hay nói rằng pháp nhân 1965 là do Đệ Nhị Cộng Hòa ban, nên họ không chấp nhận, phải xoá đi. Như vậy là họ chụp ngang một giai đoạn. Hai sự kiện chứng minh Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ có từ năm 1926 là tờ khai đạo với chính phủ Pháp, và cuộc lễ xã hội hóa trước xã hội vào ngày 15 tháng 10 năm 1926. Con dấu thì được đăng ký với chính quyền thời Pháp thuộc.”

“Bản Cãi Án Cao Đài” năm 1982 của một số chức sắc Cao Đài

Bốn năm sau khi chính quyền công bố Bản Án, ngày 3-5-1982, một số Sĩ Tải chức sắc của Hiệp Thiên Đài cho công bố
một văn bản gởi một số cơ quan và cá nhân, trong đó có Chủ Tịch Hội Đồng Bộ Trưởng, tức thủ tướng, và Chủ Tịch Hội Đồng Nhà Nước, tức chủ tịch nước.

Văn bản có tên “Bản Cãi Án Cao Đài” phản bác những cáo buộc nêu ra trong Bản Án năm 1978, đồng thời nói rõ rằng: “Đạo Cao Đài trải qua cuộc khủng hoảng trầm trọng nhứt trong lịch sử Đạo, do Bản án của Mặt Trận Tổ quốc tỉnh Tây Ninh đề ngày 20-9-1978, lên án các bậc tiền bối có công khai sáng mối Đạo…” Ông Nguyễn Thanh Liêm, một hiền tài của Đạo Cao Đài, nhớ lại:

“Các vị Sĩ Tải đó là chức sắc của Hiệp Thiên Đài, tức là người nắm luật của Đạo. Khi bản án Cao Đài được ban ra, thì các chức sắc này làm bản cải án cho thấy không bằng lòng với bản án. Bản án đó lên án các chức sắc của Đạo là phản Cách Mạng, và vì vậy nên đồng đạo không bằng lòng.”

Bản Cãi Án viết rằng, văn kiện tố giác các tiền bối Cao Đài không có chứng tích xác thật, mà chỉ ghép thành một “Bản án” không có phiên toà xét xử, và bị cáo là những vị đã qua đời từ lâu.

Các tác giả của Bản Cãi Án viết rằng họ “không vội vàng để chờ xem kết quả của Bản Án, và nay mọi diễn biến đã an bày, bản án cùng với thời gian lùi vào quá khứ,” hệ lụy từ Bản Án năm 1978 gây ra cho đạo Cao Đài, không gì khác hơn, là “Những tín hữu không đồng ý với Bản án bị bắt bớ, giam cầm”, “Hội Thánh bị giải thể cùng với ba cơ quan Cửu Trùng Đài, Hiệp Thiên Đài và Phước Thiện để thành lập “Hội Đồng Chưởng Quản” thay thế. Cùng với sự giải tán Hội Thánh, “nhiều dinh thự nội ô Toà Thánh cùng các động sản, bất động sản của Đạo đã bị trưng dụng.”

Bản Cãi Án xác định giá trị tâm linh trong hành đạo

Tuy nhiên, kết luận quan trọng và có lẽ gây khó chịu cho chính quyền lại nằm ở phần tâm linh của Bản Cãi Án. Kết luận đó là, “phần tinh thần tín ngưỡng vẫn nguyên vẹn, vì nó ở trong tâm khảm của mỗi người”, và “Chánh quyền Cách mạng làm mất cảm tình của 3 triệu tín đồ Cao Đài mà từ năm 1975 đến nay họ an tâm làm công dân nước Việt Nam mới Cộng Hoà Xã Hội Chủ Nghĩa, không có hành vi chống đối hay đố kỵ.”

Một trong những điểm khiến tín hữu Cao Đài đau lòng, là Bản Án năm 1978 lên án những nhân vật khai sáng Đạo, trong đó có Đức Hộ Pháp Phạm Công Tắc, là tay sai cho Pháp, Nhật, Mỹ. Một đạo hữu Cao Đài nói rằng, với Bản Án năm 1978, “chức sắc nào cũng là tay sai. Ai cũng có tội. Không ai vô tội. Từ chỗ đó, mọi tài sản bị sung công.”

Đến năm 2006, chính quyền Việt Nam đã cho đưa liên đài của nhân vật mà trước đó gần 30 năm họ kết án là “phản quốc,” từ Cambodia trở về Việt Nam, nhập Bửu Tháp tại Tòa Thánh Tây Ninh. Đó là trường hợp của Đức Hộ Pháp Phạm Công Tắc. Người đạo hữu bày tỏ:

Chính quyền hồi phục lễ miễu năm 2006

“Tới năm 2006, họ lại rước liên đài ông Phạm Công Tắc về. Nói về mặt luật pháp, thì sao năm 1978 anh nói họ phản quốc, rồi nay rước họ về với nghi thức linh đình, cho nhập Bửu Tháp mà không có văn bản nào xoá án hay xin lỗi là nói sai? Đây là chính sách 2 mặt. Một mặt có tội, để lấy tài sản, bỏ tù, giải tán, mặt khác rước người ta về để nói là có tự do tôn giáo.”

Năm 2006 cũng là năm Việt Nam vận động để được rút tên ra khỏi danh sách các quốc gia được quan tâm đặc biệt vì tình trạng vi phạm nhân quyền, dân quyền và tự do tôn giáo.

Bản Án năm 1978 không phải là hành động duy nhất kết án, và qua đó, giải thể Hội Thánh, sung công tài sản. Từ thời điểm công bố văn kiện “Bản Án Cao Đài,” tôn giáo có lịch sử từ những năm 1920 còn trải qua nhiều thăng trầm khác. Những thăng trầm của Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ, từ đây không xuất phát trực tiếp từ văn kiện chính thức của nhà nước, nhưng có nguồn gốc từ những chia rẽ, bắt đầu từ thời điểm công bố Bản Án 1978, và qua đó, là sự ra đời của Hội Đồng Chưởng Quản.

Từ đây, những tín hữu Cao Đài nguyên thủy bắt đầu một cuộc tranh đấu mới, với phía bên kia là những người một thời từng là đồng môn, đồng đạo.

Trong phần 3 của loạt 4 bài, ban Việt ngữ Đài Á Châu Tự Do sẽ lần lượt ôn lại những thời điểm quan trọng trong quá trình 30 năm kể từ ngày ra đời của Bản Án. Các thời điểm này phản ánh những thay đổi trong cuộc tranh đấu của những tín hữu Cao Đài nguyên thuỷ. Và những thay đổi này, một cách tất yếu, bắt nguồn từ sự thay đổi trong chính sách quản lý tôn giáo của chính quyền.

Nhã Trân, phóng viên đài RFA

2008-06-19

Sáu ngày trước khi Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đặt chân đến thủ đô Washington, một số Dân biểu Mỹ và Cộng đồng người Việt đã tổ chức họp báo để nhắc nhở với hành pháp và dư luận Hoa Kỳ về tình trạng nhân quyền ở Việt Nam.

nghe audio

Trong thông cáo báo chí phổ biến đầu tuần này, Tòa Bạch Ốc cho biết Tổng thống Bush sẽ tiếp đón Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng vào ngày 24-6 tới đây. Thông báo cũng nói thêm là ngoài các lãnh vực kinh tế và xã hội, tổng thống Bush cũng sẽ lại nêu ra với Thủ tướng Việt Nam các vấn đề nhân quyền như quyền tự do ngôn luận, tự do tôn giáo và tự do hội họp tại Việt Nam.

Tại cuộc họp báo trong khuôn viên của Quốc Hội Hoa Kỳ sáng hôm qua 19-6, một nhóm dân biểu Mỹ cùng đại diện từ một số tổ chức theo dõi nhân quyền và một số hội đoàn người Việt hải ngoại cất tiếng nhắc nhở tổng thống Mỹ về những vi phạm các quyền căn bản của con người tại Việt Nam mà họ ghi nhận được.

Thực trạng nhân quyền ở Việt Nam

Sau diễn văn khai khai mạc của đại diện ban tổ chức buổi họp báo là nữ bác sĩ Nguyễn Thể Bình thuộc Tổ chức Quốc tế Yểm trợ Cao trào Nhân bản, dân biểu Chris Smith của Đảng Cộng hòa Mỹ trình bày:
 
"Chính quyền VN đã xóa bỏ các hứa hẹn, cam kết về nhân quyền, tự do  tuy các quyền của người dân đã được chính thức thừa nhận bởi luật pháp Việt Nam. Nhiều người bị bắt giữ chỉ vì những họat động liên quan đến tôn giáo, như linh mục Nguyễn Văn Lý.

Hôm nay các nhà lập pháp, các đại diện các chính đảng Hoa Kỳ, và đại biểu nhiều tổ chức đấu tranh cho nhân quyền, dân chủ tại Việt Nam họp mặt nơi này để  yêu cầu Tổng thống Bush lên tiếng một cách thẳng thắn, mạnh mẽ và cương quyết với Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng trong cuộc hội đàm tuần tới.
 
Người dân Việt Nam có quyền được đối xử tốt hơn.  Họ phải được hưởng quyền tự do tôn giáo và các quyền khác."

Các dân biểu Mỹ tham dự buổi họp cũng như các tổ chức nhân quyền của người Việt hải ngọai lên án rằng nhà cầm quyền Hà Nội trong năm qua đã gia tăng trấn áp các nhà họat động dân chủ  cũng như các nhà lãnh đạo tôn giáo.

Với nhận định này, dân biểu Loretta Sanchez từ bang California nêu ý kiến rằng can thiệp của quốc tế là điều cần thiết trong hoàn cảnh hiện nay:

"Điều quan trọng là áp lực của bên ngoài, lên tiếng và đòi hỏi nhà cầm quyền cộng sản Việt Nam tôn trọng nhân quyền.  Điều này giúp sức cho những người ở Việt Nam, đang đấu tranh cho nhân quyền, dân chủ.  Thật không may là nhân quyền ở Việt Nam ngày càng ít được quan tâm.  Vì vậy vấn đề này sẽ tùy thuộc vào hành động của cộng đồng quốc tế, áp lực đòi hỏi Việt Nam cải thiện.

Khi chính phủ Mỹ lấy tên Việt Nam ra khỏi danh sách CPC và sau khi Việt Nam đã trở thành thành viên của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc, chúng ta đã nghĩ rằng Việt Nam sẽ không cải sửa về vấn đề nhân quyền.  

Việt Nam đàn áp bất cứ ai đang lên tiếng về vấn đề tự do thông tin, tự do ngôn luận, đồng thời sách nhiễu giới truyền thông, ví dụ trù dập nhà báo Nguyễn Hoàng Hải. Mỹ và quốc tế phải thấy điều đó.  Đó là tình hình nhân quyền, dân chủ ở Việt Nam hiện nay.” 

Kiến nghị lên Tổng thống Bush

Cùng một quan điểm, dân biểu Frank Wolf  thuộc đảng Cộng Hòa từ bang Virginia mạnh mẽ phê phán rằng chính phủ Mỹ trong thời gian này có chiều hướng quan tâm nhiều về thương mại và kinh doanh với Việt Nam hơn, và không chú trọng đúng mức về nhân quyền.

Cùng dự buổi họp báo là các dân biểu Zoe Lofgren, Frank Wolf và Ed Roy, bên cạnh đại diện của các tổ chức tranh đấu cho nhân quyền như  Đảng Việt Tân và Tổ chức Quốc tế Yểm trợ Cao trào Nhân bản.

Nhân cuộc họp báo này, đông đảo tổ chức dân chủ, nhân quyền của người Việt hải ngoại gửi kiến nghị đến tổng thống Mỹ.  Giáo sư Nguyễn Ngọc Bích, chủ tịch Nghị hội Toàn quốc Người Việt tại Hoa Kỳ, trình bày:

“Mười một hội đoàn đưa ra một bản lên tiếng gồm 5 điểm kêu gọi thế giới, bắt đầu với chính phủ Hoa Kỳ ủng hộ để Việt Nam sớm có được những kiều điện tự do, dân chủ, nhân quyền.”

Giám đốc Human Rights Watch, bà Sophie Richardson, cũng bày tỏ quan tâm về hiện trạng nhân quyền ở Việt Nam, và đồng ý rằng tình hình cần được thay đổi.

Đại diện Ủy ban Tự do Tôn giáo Quốc tế Hoa Kỳ Leonard cho hay rằng tự do tôn giáo vẫn bị vi phạm vô cùng nghiêm trọng ở Việt Nam thời gian qua, vì vậy Tổng thống Mỹ cần lưu ý điều đó với lãnh đạo của Việt Nam. Và việc đưa Việt Nam trở lại danh sách CPC tức danh sách các nước cần quan tâm đặc biệt về vấn đề tôn giáo nên được xét đến.
 
Dân biểu Chris Smith, người từng có gần 30 năm tranh đấu cho nhân quyền, dân chủ của Việt Nam, nói rằng ông sẽ tiếp tục các nỗ lực tranh đấu cho vấn đề nhân quyền, dân chủ ở Việt Nam cũng như về tệ nạn buôn bán phụ nữ trẻ em Việt Nam.
 
Các ý kiến đưa ra tại cuộc họp sẽ đuợc đạo đạt lên tổng thống George W. Bush trước khi ông tiếp thủ tướng Việt Nam, Nguyễn Tấn Dũng tại Nhà Trắng vào ngày 24 tháng 6 tới đây.

(Nhã Trân tường trình từ Washington DC.)

Tin từ Thông tấn xã Công giáo nói phái đoàn do Thứ trưởng Ngoại giao Tòa Thánh, Đức ông Pietro Parolin dẫn đầu đã thăm Đại Chủng viện Thánh Giuse, Sài Gòn hôm Chủ Nhật 15/06 trước khi rời Việt Nam sau một tuần làm việc.

Hiện chưa có thông tin gì trên trang VietCatholic News về kết quả chuyến đi, nhất là chuyện Giáo hội đòi lại một số bất động sản hiện do nhà nước quản lý.

Tuy nhiên, có vẻ như điều đạt được trong chuyến đi chỉ là việc xác định chính thức hơn khả năng Giáo hội tăng cường hoạt động của các chủng viện và đào tạo các linh mục.

Tất cả diễn ra trong không khí Vatican "còn phải tiếp tục trao đổi với Chính phủ Việt Nam về nhiều điều", như lời Đức ông Parolin nói tại TPHCM hôm qua.

Đức ông Parolin yêu cầu giáo dân tiếp tục cầu nguyện cho những điều đó.

Báo Nhân Dân của đảng Cộng sản Việt Nam tiết lộ là hai bên "cần sớm xác định thời gian cụ thể phiên làm việc đầu tiên của tổ chuyên gia hỗn hợp", nhưng không nói rõ cơ chế này vận hành thế nào, gồm những ai.

Tờ báo cũng nói đến việc "đẩy nhanh tiến độ xây dựng lộ trình phát triển quan hệ song phương" mà chưa đề cập đến quan hệ ngoại giao chính thức.

Trong thời gian đi thăm Canada, Tổng Giám Mục Hà Nội Ngô Quang Kiệt nói hôm 13/06 ở Quebec rằng trong khi diễn ra vụ đòi tòa Khâm sứ cũ ở Hà Nội “nhiều nơi đã bày tỏ sự hậu thuẫn đối với ngài”.

Tôn giáo vươn dậy

Sự xuất hiện của các nhóm giáo dân đến từ nhiều vùng quanh Hà Nội và các tỉnh miền Bắc để cầu nguyện đòi tòa nhà từ cuối 2007 sang đầu năm 2008 đã gây sự chú ý của dư luận.

Nay, theo Tổng Giám mục Ngô Quang Kiệt thì khi đó “có nơi, ở miền Bắc cũng như ngay cả ở miền Nam, đã gọi điện thoại cho ngài nói rằng sẵn sàng gửi người đến Hà Nội nếu ngài cần hỗ trợ.”

Điều quan trọng hơn cả, theo như Tổng Giám mục Ngô Quang Kiệt là “biến cố tòa Khâm sứ cũng đã khai thông sự bế tắc, sợ hãi đã có từ lâu,”

“Người giáo dân Việt Nam đã dám nói lên tiếng nói của họ và chính quyền cũng nhận thấy đã đến lúc cần phải lắng nghe ý

Theo Tổng Giám mục Ngô Quang Kiệt đây không phải là chuyện đòi đất mà là “công bằng và sự thật” và rằng “cầu nguyện trong ôn hòa” là cách nói của Giáo hội chứ không phải là cách nói của đảng phái chính trị hay thế lực nào.

Trả lời BBC trước hôm phái đoàn Tòa Thánh lên thăm Đà Lạt 11/06, Giám mục Đà Lạt Nguyễn Văn Nhơn cho hay:

"Thời gian qua, Giáo hội trao đổi với chính quyền về một vài cơ sở mà Giáo hội thấy cũng cần có để thi hành chức năng của mình. Giáo hoàng Học viện là nơi trước kia là nơi đào tạo các linh mục tương lai. Giáo hội vẫn rất thiết tha."

Ngài nhấn mạnh: "Nếu Giáo hội có cần cơ sở này hay miếng đất kia, thì cũng chỉ nhắm đến phục vụ mục đích chung."

Giám mục Nguyễn Văn Nhơn nói về tự do tôn giáo ở Việt Nam rằng còn tùy vào góc độ mỗi bên:

“Từ phía nhà nước, tự do giữ đạo đã là tự do. Về phía Giáo hội, tự do tôn giáo không chỉ là tự do giữ đạo, mà có cả sự tự do nói chân lý của mình."

Chuyến thăm lần thứ 15 của phái đoàn Tòa Thánh có mục tiêu thúc đẩy quan hệ hai nước, tiến tới bình thường hóa quan hệ ngoại giao.

Mục sư Tin Lành cùng gia đình đang tị nạn ở Cambodia bị bắt cóc

Đỗ Hiếu, phóng viên đài RFA

2008-06-15

Một mục sư Tin Lành cùng gia đình tị nạn tại Cambodia, đã bị những người la mặt bắt đưa đi biệt tích cách đây mấy hôm.

Nghe audio

Người bị bắt đưa đi biệt tích là mục sư A Đung, thuộc giáo hội Tin Lành Mennonite, nguyên quán tại xã Sa Bình, huyện Sa Thầy, tỉnh Kon Tum. Ông là Tổng quản nhiệm giáo hạt Sa Thầy.  Ông đang cùng với 600 người Thượng và gia đình tị nạn chính trị ở Xứ Chùa Tháp.  Ông cùng gia đình vừa rời khỏi trại tị nạn của Liên Hiệp Quốc hồi tuần truớc để tạm trú ở bên ngoài, thì ngay hôm sau bị bắt cóc giữa ban ngày, trong Thủ Đô Phnom Penh.

Tín đồ Tin Lành gặp khó khăn khi hành đạo

 
Trước đây tại Việt Nam mục sư A Đung thường tham gia các khóa huấn luyện về mục vụ, tâm linh do Giáo Hội Tin Lành Mennonite tổ chức tại Sài Gòn.  Trở về nguyên quán tại Kontum, mục sư bị cơ quan an ninh sở tại đe dọa sách nhiễu thường xuyên.

Sinh họat cầu nguyện của Hiệp Hội Thông Công Tin Lành Các Dân Tộc Việt Nam, nhóm họp hồi tháng 3-2008 ở Pleiku.

Tháng 9 năm 2006, sau khi hoàn tất khóa học tại Phnom Penh và trở về quê quán, mục sư A Đung bị công an huyện Sa Thầy bắt giam suốt 10 ngày. Ông bị phạt hành chánh số tiền 500 ngàn đồng, bị quản chế tại gia 5 năm và bị cấm tham gia các hoạt động tôn giáo, mục vụ tại bất cứ hội thánh nào tại vùng Tây Nguyên hay ở địa phương.
Hàng tuần, mục sư A Đung phải đến trình diện cơ quan công an tại Sa Thầy.
 
Đến tháng 8 năm 2007, mục sư A Đung cùng gia đình qua được Campuchia xin tị nạn chính trị và được Phủ Cao Ủy Tị Nạn Liên Hiệp Quốc (UNHCR) tiếp nhận và đưa vào trại  tị nạn ở Phnom Penh.
 
Hiện nay, hàng tuần đều có một số người Thượng bị trục xuất về Việt Nam, mục sư A Đung cũng nhận được lệnh phải quay về nước, nên quyết định rời khỏi trại để tiếp tục hành trình tìm tự do tại Bangkok, Thái Lan.
 
Một trong những người tiếp xúc với mục sư A Đung, trước khi ông bị bắt, là Thầy Chấp Sự truyền đạo Phạm Quốc Vĩnh, thuộc Hội Thánh Tin Lành Trưởng lão Việt Nam, hoạt động tại Phnom Penh, kể lại phóng viên Ban Việt Ngữ chúng tôi:
 

" Mục sư A Đung chỉ liên hệ điện thoại với tôi khi biết tôi và Truyền đạo A Mốc là một người bạn của tôi cũng ở Kontum. Mục sư A Đung có nhờ tôi giúp tìm một nơi ở nhưng tôi từ chối là vì lý do thực sự là tôi không thể giúp được. Tôi thực sự cũng hết sức là bàng hoàng, bởi vì sau khi thầy A Đung có cho tôi số điện thoại riêng của thầy và dặn tôi thường xuyên liên lạc với thầy. Khi tôi không thấy thầy nhắn tin đến máy của tôi nữa, tôi lập tức sử dụng điện thoại công cộng để gọi liên lạc từ đó đến giờ không được."
 
Thầy truyền đạo Phạm Quốc Vĩnh cũng cho biết thêm những điều ông hiểu về hoạt động của Mục sư A Đung nơi quê nhà:
 
" Tôi cũng chưa rõ lý do vì sao, cái sự việc thầy A Đung như thế nào, nhưng mà tôi được biết là thầy A Đung lên đây tị nạn. Theo tôi được hiểu thì cũng có một số việc đụng chạm đến chính quyền địa phương tại dưới, cho nên thầy A Đung lên Kampuchia."
 
Qua tin tức ghi nhận từ Kampuchia thì Mục sư A Đung bị một số người vây bắt, đẩy lên xe, rồi biến mất sau đó.

Vụ bắt cóc có người chứng kiến

Ông Nguyễn Nam, một người Việt sinh sống tại Kampuchia, thường giúp đỡ các đồng hương khi họ mới đặt chân tới xứ này, thuật  lại với Đài Á Châu Tự Do những chi tiết mà ông  biết rõ:
 
"Tôi biết đây là một tin tức chính xác. Ảnh bị bắt vào 5 giờ 30 chiều và có một chiếc xe đó là màu cà phê sữa, và cùng đi với 5 người đã đến và đã bắt tất cả những người trong gia đình đó khi họ mới mướn nhà, ngủ được một đêm. Họ đã bị bắt tất cả là trong đó có 4 người: A Đung và một chị đó là Siêu Hát Nhiên và một đứa cháu gái ,con của chị, và một người thanh niên khoảng 20 tuổi. Nhiều người Việt Nam và người Kampuchia mướn phòng ở đó rất là đông và họ đã chứng kiến tất cả những sự việc xảy ra ở đó như vậy đó."
 
Vẫn theo ông Nam thì chuyện dư luận cho rằng có mật vụ cộng sản qua Kampuchia bắt người và trà trộn trong phái bộ Liên Hiệp Quốc ở Phnom Penh là điều có thật:
 
"Theo tôi nghĩ đó cũng là một vấn đề chính xác tôi biết được từ nhiều năm nay. Có những người trong anh em chúng ta mà họ cũng đã biết tôi rất là rành. Mấy ngày nay nói đúng ra thì tôi cũng bị có vấn đề phiền phức. Tôi cũng muốn nhắc lại với anh là từ khi Lê Trí Tuệ đã xảy ra cũng là tại căn nhà của tôi, và Trương Quốc Tuấn, nói về Trương Quốc Tuấn sự thật ra không có tôi trong vấn đề để bảo vệ anh trong một tình huống khó khăn thì chắc giờ này Trương Quốc Tuấn đã về Việt Nam chớ không đi Mỹ đâu. "
 
Một người Kampuchia ở cạnh phòng trú của Mục sư A Đung nói với phóng viên Đài Á Châu Tự Do chúng tôi là ông thấy 4 người Việt mặc thường phục đến bắt gia đình người Thượng rồi trói tay dẫn cả 4 ngựời lên xe đem đi mất.
 
Kế đó, bà Tố Anh, một tín hữu Tin Lành Mennonite, định cư tại Phnom Penh, nói rằng việc mục sư A Đung bị bắt có thể tránh được, trong phút chốc:
 
"Đầu tiên em không có biết ổng là người ở trong trại, trong Cao Uỷ. Nếu mà em biết đựơc là người ở trong Cao Uỷ thì chắc có lẽ là em cho y hay được là không bị bắt đâu. Khi đầu tiên đến bắt là chỉ bắt có người em trai trong nhà mà thôi, còn hai vợ chồng y thì đi uống cà phê với mục sư Khang, thì trong lúc đó có người lại báo thì đâu biết là người tị nạn. Nếu mà có người tị nạn thì chắc có lẽ là không có bị bắt đâu, chỉ bị bắt có người em trai thôi.

Bả lại mướn nhà cũng ở gần em đây, nhưng mà tại vì em không biết được bả là người tị nạn, chớ nếu mà biết là người tị nạn thì vợ chồng em dứt khoát là phải cứu bả chớ không bị bắt đâu. Em thấy người Việt Nam mình bị bắt thành ra rất là tiếc, nhưng mà không biết làm sao cứu người ta được. Em rất là hối hận vì không biết để tìm mọi cách để cứu người ta vì lúc đó vẫn còn cứu được, trong hai chục phút đó."
 
Được biết, một số người Việt tị nạn tại khu vực thủ đô Phnom Penh, sau khi nhìn thấy tận mắt cảnh bắt bớ mục sư A Đung và cả gia đình ông, ngay ngoài đường phố đông người, đã tức khắc báo tin cho văn phòng Phủ Cao uỷ Tị nạn Liên Hiệp Quốc, nhưng một nhân viên nơi đây trả lời rằng phái bộ này không có trách nhiệm bảo vệ bất cứ một ai ở bên ngoài khu vực trại tị nạn.
 
Sống trong hoàn cảnh hoang mang, lo lắng, không biết số phận mình sẽ ra sao nên nhiều người Việt tị nạn đã lẩn trốn ra ẩn náu ở miền quê hẻo lánh trên đất Chùa Tháp.

Theo VietCatholic News, Đức ông Pietro Parolin, trưởng phái đoàn cao cấp của Tòa Thánh đã phát biểu trong cuộc gặp với hàng giáo phẩm Hà Nội trong ngày đầu của chuyến thăm một tuần đến Việt Nam.

Ngày thứ Hai 09/06 được dành toàn bộ cho việc tiếp xúc của Đức ông Parolin, người đến Việt Nam lần thứ ba, với các giám mục, linh mục và giáo dân Việt Nam.

Một sơ thuộc dòng Mến Thánh Giá ở Hà Nội dự lễ đón phái đoàn Vatican cho BBC biết rằng không khí đón tiếp rất tốt đẹp.

Các sơ đã hát hai bài bằng tiếng Ý đón Đức ông Pietro Parolin trong không khí được mô tả là vui mừng đón "người thay mặt Đức Thánh Cha đến thăm đàn con".

Không thấy các báo tiếng Việt trong nước đăng tin về chuyến thăm.

Chuyến đi nhiều điểm dừng

Theo lịch trình làm việc đã thỏa thuận trước với chính phủ Việt Nam, phái đoàn cao cấp Vatican có cuộc hội đàm với Phó Thủ tướng Phạm Gia Khiêm, các quan chức chính phủ về tôn giáo ở Hà Nội và các địa phương.

Đoàn cũng có lịch thăm Đà Lạt, TPHCM, Huế và thánh địa La Vang và cả một cơ sở làm gốm ở Bình Dương trước khi rời Việt Nam vào Chủ Nhật này.

Đức ông Parolin được trích lời mô tả “sứ vụ ngoại giao của phái đoàn là khó khăn và để làm được việc thì cần hai điều là cương quyết và nhẫn nại.”

Giám mục Phêrô Nguyễn Văn Nhơn ở Đà Lạt cho BBC biết rằng ông hy vọng việc bình thường hóa quan hệ ngoại giao là điều cả Tòa Thánh và chính quyền Việt Nam "đều mong ước vì có lợi cho cả hai bên".

Một nhiệm vụ chính của chuyến đi là bàn bạc về tình hình nội bộ Giáo hội Công giáo Việt Nam trong một hoàn cảnh chính trị-xã hội mới, đặc biệt là các yêu cầu đòi bất động sản Giáo hội nói vốn là của họ.

Giám mục Nhơn nói trao đổi về cơ sở Giáo Hoàng Học Viện (hiện do nhà nước giữ) cũng có thể là một vấn đề cần bàn tới vì đây là việc "Giáo hội vẫn rất thiết tha".

Rộng hơn là việc đàm phán bình thường hóa quan hệ ngoại giao với Việt Nam và xác lập tư cách của cộng đồng gần 7 triệu người Công giáo trong hệ thống xã hội Việt Nam.

Trong bản tin của VietCatholic News, Đức ông Parolin được trích lời nói đã chuyển lời cầu chúc của Đức Giáo hoàng đến Giáo hội và giáo dân Việt Nam.

Tòa Thánh muốn thúc đẩy việc bình thường hóa quan hệ ngoại giao với các nước châu Á như Trung Quốc và Việt Nam vốn bị cắt đứt từ khi các đảng cộng sản lên nắm quyền.

BBC